Digitale inclusie

RSO RSO Noord-Oost Brabant

Inleiding en visie

Het project Digitale Inclusie binnen Noordoost-Brabant richt zich op het toegankelijk maken van digitale zorg en ondersteuning voor alle inwoners. Het uitgangspunt is dat digitalisering alleen waardevol is als iedereen kan meedoen. Digitale toepassingen mogen geen nieuwe drempels creëren, maar moeten juist bijdragen aan zelfredzaamheid, participatie en passende ondersteuning.

Digitale inclusie is daarmee geen losstaand project, maar een randvoorwaarde voor het slagen van alle digitale ontwikkelingen binnen de regio, waaronder de digitale nutsvoorziening en het RGIS.

Samenwerking met inwoners en burgerberaden

Een belangrijk fundament onder dit project is de intensieve samenwerking met inwoners, onder andere via burgerberaden. Deze burgerberaden geven een directe en representatieve stem aan inwoners en leveren concrete aanbevelingen over participatie, communicatie en toegankelijkheid.

Uit het burgerberaad blijkt onder andere dat inwoners behoefte hebben aan:

• Centrale en toegankelijke informatiepunten

• Persoonlijke en begrijpelijke communicatie

• Ondersteuning bij digitale vaardigheden

• Gebruik van lokale netwerken en vertrouwde contactpersonen

• Maatwerk per doelgroep en situatie 

Deze inzichten worden actief meegenomen in de ontwikkeling van de digitale voordeur en de inrichting van digitale zorg en ondersteuning.

Samenwerking met Zorgbelang Inclusief

Naast burgerberaden wordt intensief samengewerkt met het participatiepanel van Zorgbelang Inclusief. Dit panel vertegenwoordigt de stem van inwoners, inclusief kwetsbare doelgroepen, en speelt een belangrijke rol bij het ontwerpen en toetsen van de digitale voordeur.

Samen met deze partners wordt gewerkt aan:

• Gebruiksvriendelijke en begrijpelijke toegang tot zorg en welzijn

• Toetsing van digitale toepassingen vanuit gebruikersperspectief

• Betrekken van inwoners bij ontwerp en doorontwikkeling

Hiermee wordt geborgd dat digitale oplossingen aansluiten bij de leefwereld van inwoners en niet alleen vanuit techniek of zorg worden ontwikkeld.

Digitale voordeur en eerste toepassingen

Het project bevindt zich momenteel in de voorbereidingsfase. Na contractering van de digitale nutsvoorziening zal bij de eerste toepassingen expliciet aandacht worden besteed aan de toegang voor inwoners.

Dit betekent dat:

• De digitale voordeur samen met inwoners wordt vormgegeven

• Toegang laagdrempelig en begrijpelijk moet zijn

• Er ruimte is voor verschillende vormen van gebruik (digitaal, fysiek en hybride)

De eerste toepassingen worden daarmee direct benut als leeromgeving voor digitale inclusie.

Digitale vaardigheden als kernopgave

Een belangrijk aandachtspunt binnen het project is de ontwikkeling van digitale vaardigheden. Er wordt erkend dat digitale vaardigheden sterk verschillen per inwoner en dat een generieke aanpak onvoldoende werkt.

Daarom wordt ingezet op:

• Persoonlijke en doelgroepgerichte ondersteuning

• Aansluiting bij bestaande netwerken en initiatieven

• Combinatie van formele en informele ondersteuning

Er is nadrukkelijk gekozen voor een aanpak waarbij digitale vaardigheden niet alleen vanuit de zorg worden georganiseerd, maar juist in samenhang met het sociaal domein.

Inzet van bestaande voorzieningen

Binnen de regio wordt aangesloten op bestaande landelijke en regionale voorzieningen voor digitale ondersteuning, zoals:

• De Digihulplijn

• Informatiepunten Digitale Overheid

• Initiatieven vanuit de Alliantie Digitaal Samenleven

Daarnaast zijn er lokale voorzieningen zoals:

• Het voorlichtingscentrum van het Jeroen Bosch Ziekenhuis

• Het begeleidingscentrum van Bernhoven

Deze voorzieningen vormen een belangrijke basis waarop verder wordt gebouwd.

Rol van het sociaal domein en lokale netwerken

De kracht van digitale inclusie ligt in de verbinding met het sociaal domein. Initiatieven zoals voorzorgcirkels, de samenwerkwijze en andere vormen van lokale ondersteuning spelen hierin een cruciale rol.

Deze netwerken zorgen voor:

• Laagdrempelig contact met inwoners

• Vertrouwen en herkenbaarheid

• Ondersteuning dichtbij de leefwereld van inwoners

Digitale inclusie wordt daarmee niet alleen technisch of zorginhoudelijk ingericht, maar juist sociaal verankerd.

Maatwerk en personalisatie

Een belangrijk uitgangspunt binnen het project is dat digitale inclusie vraagt om maatwerk. Inwoners verschillen sterk in vaardigheden, behoeften en voorkeuren.

Daarom wordt ingezet op:

• Persoonlijke benadering per doelgroep

• Verschillende vormen van ondersteuning (digitaal, fysiek, hybride)

• Gebruik van begrijpelijke taal en communicatie

• Inzet van lokale ambassadeurs en netwerken

Deze aanpak sluit aan bij de aanbevelingen uit het burgerberaad, waarin maatwerk en persoonlijke ondersteuning centraal staan.

Uitdagingen en aandachtspunten

De belangrijkste uitdaging is om digitale inclusie vanaf het begin integraal mee te nemen in alle digitale ontwikkelingen. Dit vraagt om:

• Structurele betrokkenheid van inwoners

• Continue toetsing van gebruiksvriendelijkheid

• Samenwerking tussen zorg, gemeenten en welzijn

• Voldoende capaciteit en middelen voor ondersteuning

Daarnaast moet worden voorkomen dat digitalisering leidt tot uitsluiting van kwetsbare groepen.

Conclusie

Het project Digitale Inclusie zorgt ervoor dat de digitale transformatie in Noordoost-Brabant inclusief en toegankelijk is voor alle inwoners. Door intensieve samenwerking met burgerberaden, Zorgbelang Inclusief en lokale netwerken wordt digitalisering vormgegeven vanuit de leefwereld van inwoners.

De combinatie van maatwerk, bestaande voorzieningen en sociale inbedding zorgt ervoor dat digitale zorg niet alleen beschikbaar is, maar ook daadwerkelijk gebruikt kan worden. Daarmee vormt digitale inclusie een essentiële bouwsteen voor passende zorg en ondersteuning in de regio.